En iyi maske hangisi 2020?

N95 en iyi maske 2020

Covid-19 salgınının başladığı tarihten bugüne kadar en çok sorulan sorurlardan birisi şüphesiz “En iyi maske hangisi?” Bu sorunun yanıtını bulmak için öncelikle pandemi döneminde hangi maskeleri kullandık ve kullanmaya devam ediyoruz incelemek gerekiyor. 

Maske kullanımı Covid-19 ile mücadelede en büyük silahımız ve düşmanı etkisiz hale getirecek bu silahı doğru seçmek zorundayız. Piyasada bulunan en iyi maske çeşitleri, koruyucu maske nasıl olmalı ve virüs ile savaşta maske takmanın önemi bu yazımızda üzerinde duracağımız konular olacak.

Covid-19 salgının Çin’de başladığı dönemde, dünya henüz bu virüsün pandemi seviyesinde yayılacak bir yapıya sahip olduğunu bilmiyordu. O günler için maske kullanımı her ülke için belirli seviyelerde ve sektörlerde ihtiyaç duyulan bir kavramdı. Fakat uzak doğu ülkeleri için bu durum biraz farklıydı. Çünkü bu ülkelerde maske kullanımı yaygın olmakla beraber, insanlar toplu taşıma araçlarında hastalık kapmamak için ve kronik hava kirliliğinden korunmak amacıyla maske kullanıyorlardı. 

Şüphesiz kimse o günlerde en iyi maske hangisi veya en kaliteli maske çeşitleri neler gibi soruları aklından bile geçirmiyordu. Hastalığın Çin’de yayıldığı o günlerde cerrahi amaçla kullanılan N95 maskeleri dışında gerçekten virüs üzerinde koruyuculuğu olan maske sayısı çok azdı. Bu yüzden ilk günlerde kullanılan maskelerin koruyuculuğu çok sorgulanmadı ve insanlar basit toz maskelerini bile kullandılar.

N95 en iyi maske 2020

N-95 Maske

N-95 maskeler o dönemde en iyi maske olmasının yanında hem kullanımı zor hem de elde edilmesi kolay olmayan maskelerdi. Ayrıca tam koruma sağlanması isteniyorsa maske takıldıktan sonra yan kısımlarının hava almadığından emin olmak gerekiyordu. Bu durumda da insanlar solunum sorunu ile karşılaşıp bir süre sonra hava alma ihtiyacı duyuyor ve maskeyi çıkarmak istiyorlardı.

Mart ayı geldiğinde ülkemizde ilk vaka görüldü ve o günden sonra maske günlük hayatımızın bir parçası haline geldi. Tabi o günlerde maske kullanımı genellikle cerrahi veya iş güvenliği amaçlıydı. Pandemi dönemine maske üretimi ve kullanılabilir maske sayısı bakımından hazırlıksız yakalandık. Mevcut cerrahi maskeler ve N-95 yüksek korumalı maskeler sağlık çalışanlarının ihtiyacını karşılayabilecek düzeydeydi. Piyasada bu maskeleri bulabilmek mümkün olsa da maske fiyatları çok yüksekti.

İlerleyen günlerde hastalık yayıldıkça maske çeşitleri ve üretimi de artmaya başladı. Birçok maske türü kişilerin kullanımına sunuldu. Bu maskelerden bazıları pamuklu kumaş yapılı olan ve yıkanıp tekrar kullanılabilen maskelerdi. Kumaş maskeler en iyi maske olmasada birçok insan tarafından hala kullanılıyor ve hatta insanlar evlerindeki kumaşlardan kendileri maske üretiyorlar. Ama tabi bu maskelerin tamamen steril edilebilmesi ve tekrar kullanılması için 60 °C de yıkanması gerekiyor.

Hangi tür maskeleri kullanmalıyız?

İster kumaş ister cerrahi maskeler olsun pandemi döneminde maske kullanımının virüsün yayılma hızını düşürdüğü bir gerçek. Virüs ile mücadelede en büyük silahımız kullanmış olduğumuz maskeler. Peki hangi maske ne kadar koruyucu?

maske türleri ve koruyucu yüzdeleri en iyi maske

 Görsel, https://www.straitstimes.com/ sitesinden alınmıştır.

Yapılan araştırmalara göre tek katlı boyunluklar dışında kullanılan maske türlerinin hepsi virüsten korunmada belirli seviyeye kadar etkili oluyor. Fakat gerçek anlamda koruma N95 ve Surgical (Cerrahi Maske) kullanıldığında mümkün oluyor. Cerrahi maskeler, kullanıcının ağzını ve burun kısmını tamamen kapatarak çevreden gelebilecek damlacık ve sıçramalardan koruyor. 

Piyasada bulunan cerrahi maskelerin de çeşitleri var. Görünüm olarak cerrahi maske gibi görünsede bazı maskeler spunbond tarzı kumaşların üç katlı formları olarak üretiliyor. Bu tür maskeler koruyuculuk açısından yüksek seviyelere çıkamasada hiç maske kullanmamaktan daha üstün bir koruyucu yöntem olarak göze çarpıyor.

 

TuaresMaskeKatmanlarWeb en iyi maske

Tam koruyucu bir cerrahi maskenin kesiti yandaki gibi olmalıdır. İki spunbond kumaş arasında yer alan özel Meltblown özellikli filtre katmanı virüslerden korunmada %99’a kadar daha etkilidir. Meltblown, bir polimer eriyiğinin yüksek hızlı üfleme gazı ile çevrili küçük nozullardan ekstrüde edildiği bir mikro ve nanofiber üretim yöntemidir. Bu tür kumaşlar filtre, tıbbi maske, ses yalıtımı ve endüstriyel temizlik gibi alanlarda kullanılır.

Meltblown kumaşlar spunbond kumaşlara göre daha pahalı kumaşlardır ve mikrofiber yapısına sahip oldukları için daha sık lifli kumaşlardır. Bu yapı sayesinde geçirgenliği spunbond kumaşlara göre daha düşüktür ve daha yüksek filtreleme sağlar. Bu yüzden kullandığımız maskede meltblown filtre katmanı olduğundan emin olmamız gerekiyor. 

Bunu anlamamızın en kolay yolu maskemizin ortasındaki katmanı ortaya çıkarıp yırtma testi yapmaktır. Meltblown kumaş kağıda benzer şekilde kolayca yırtılabilir fakat spunbond kumaşlar kolay yırtılmazlar.

Mevcut durumda en iyi maske N95 maskeler olsa da gerek bulunabilirliği ve fiyatı gerekse sağlık sektöründeki kullanımı dolayısıyla ulaşılması zor. Bu yüzden meltblown filtreli cerrahi maskeler günümüz şartlarında ulaşabileceğimiz en iyi maske olarak adlandırılabilir.